ΦΛΕΡΥ ΝΤΑΝΤΩΝΑΚΗ – Fleury Dantonaki – Από τις γειτονιές του φεγγαριού

…τις νύχτες του καλοκαιριού
του κάτω κόσμου τα τελώνια
με λεν τρελή του φεγγαριού.
Ν. Γκάτσος

…η ελευθερία της Απουσίας είναι μια δύναμη που πηγάζει από τη σιωπή του Μάνου και της Φλέρυ, ικανής να πλέκει μικρούς μύθους για να μας παίρνουνε αλλού… ή ένα σκίρτημα ζωής που χορεύει πάνω στις νότες των εικόνων για πρόσωπα που λείπουν, ή μπορεί να είναι ακόμα κάτι πιο απλό:
ένα όνειρο για μιαν ελευθερία διαφορετική απ’ αυτήν που υπήρξε…

» Η Φλέρυ είναι ανεπανάληπτη και όταν δοκιμάζει. Δεν σκέφτεται το κοινό. Σκέφτεται τον απόλυτο έλεγχο της φωνής της. Και δίνεται ολόκληρη σε αυτό το κυνήγι της τελειότητας. Για μια ακριβή μουσική που πηγάζει τόσο από τα Ρεμπέτικα όσο και από τα δικά μου τραγούδια. Της είχα πει πως μια αληθινή τραγουδίστρια περιέχει την τεχνική τελειότητα της Σβαρτσκοπφ και τη γήινη αμεσότητα της Νίνου και η Φλέρυ στο ντοκουμέντο αυτό αποδεικνύει περίτρανα πως είναι μια αληθινή τραγουδίστρια».
Μάνος Χατζιδάκις
(Για το δίσκο «Η Φλέρυ Νταντωνάκη στα «Λειτουργικά» του Μ. Χατζιδάκι)

«Η πέτρα»  Στίχοι & μουσική : Μάνος Χατζιδάκις

Στις 18 Ιουλίου συμπληρώνονται δεκατέσσερα χρόνια από τον θάνατο της αγαπημένης τραγουδίστριας του Μάνου Χατζιδάκι. Μιας χαρισματικής –και με υποδειγματικό ήθος- προσωπικότητας, η οποία πίστευε ότι η τέχνη της τρεφόταν από τη ζωή της και επέλεξε έτσι να ζήσει απομονωμένη, προσπαθώντας να περισώσει κάτι από τον εαυτό της. Οι ερμηνείες της, σήμερα αποτελούν σπουδαία πολιτιστική κληρονομιά για όλους μας

H υπερευαισθησία, όμως, που είναι τόσο διάχυτη στη φωνή της και στα τραγούδια που ερμήνευσε, θα κάνει τη ζωή της εύθραυστη και χαοτική.

Πέρα στο θολό πτάμι » Μεγάλος Ερωτικός» . . . σε στίχους του Νίκου Γκάτσου, εμπνευσμένο από το θεατρικό έργο του Lorca : » Don Perlimplin and Belisa»

Γεννήθηκε το 1937 στην Αθήνα (κατ’ άλλους στην Κρήτη) και από μικρή καταπιάστηκε με τις τέχνες και κυρίως με την υποκριτική. Με την ενηλικίωσή της πηγαίνει στις ΗΠΑ, στα τέλη της δεκαετίας του ΄50 όπου σπουδάζει Ιστορία και Φιλολογία.

Μετά την αποφοίτησή της, το 1961, η Φλέρυ αρχίζει να ενδιαφέρεται για το θέατρο… μάλλον συμπτωματικά μέσα από κάποιες καλλιτεχνικές παρέες του πανεπιστημίου. Όσο για το τραγούδι; Δεν το είχε καν σκεφτεί.
Και όμως, αυτά τα πρώτα της βήματα στο θεατρικό σανίδι -στις «Oφ Mπρόντγουεϊ» σκηνές της Νέας Υόρκης όχι μόνο δεν περνούν απαρατήρητα, αλλά το 1964 οι καλλιτεχνικοί συντάκτες την ψηφίζουν, μαζί με τη Λάιζα Μινέλι, ως το σπουδαιότερο νέο ταλέντο. Ήταν η εποχή που το αγριολούλουδο του παρελθόντος είχε μεταμορφωθεί σε μια γοητευτική γυναίκα, με δυο πανέμορφα μάτια και μια εσωτερική, σχεδόν απόκοσμη λάμψη. Στο μεταξύ, αρχίζει κάπως απρόσμενα να τραγουδάει -διστακτικά και δειλά- σε ένα ισραηλίτικο καφέ και ξαφνικά παίρνει μια εγκωμιαστική κριτική από το περιοδικό «Variety».

«Ρίχνω τη καρδιά μου στο πηγάδι» Μουσική: Μάνος Χατζιδάκις
Στίχοι: Ιάκωβος Καμπανέλλης
Ερμηνεία: Φλέρυ Νταντωνάκη

Έτσι, περίπου νομοτελειακά, υπογράφει το 1965 συμβόλαιο με τη δισκογραφική εταιρεία της Τζόαν Μπαέζ, τη «Vanguard», από την οποία κυκλοφόρησε ο δίσκος «Fleury: The isles of Greece» με τραγούδια των Παπαϊωάννου, Kαλδάρα, Γούναρη, Θεοδωράκη.

Συνέχεια

Advertisements

“Τσάμικος” — Μάνος Χατζιδάκις – Νίκος Γκάτσος (‘Tsamikos’ written by Hadjidakis – Gatsos)

Μουσική: Μάνος Χατζιδάκις – Ποίηση: Νίκος Γκάτσος – Τραγούδι: Μανώλης Μητσιάς [Manolis Mitsias sings’Tsamikos’ written by Hadjidakis – Gatsos]

Στα κακοτράχαλα τα βουνά
με το σουράβλι και το ζουρνά
πάνω στην πέτρα την αγιασμένη
χορεύουν τώρα τρεις αντρειωμένοι.
Ο Νικηφόρος κι ο Διγενής
κι ο γιος της Άννας της Κομνηνής.
Δική τους είναι μια φλούδα γης
μα εσύ Χριστέ μου τους ευλογείς
για να γλυτώσουν αυτή τη φλούδα
απ’ το τσακάλι και την αρκούδα.
Δες πώς χορεύει ο Νικηταράς
κι αηδόνι γίνεται ο ταμπουράς.
Από την Ήπειρο στο Μοριά
κι απ’ το σκοτάδι στη λευτεριά
το πανηγύρι κρατάει χρόνια
στα μαρμαρένια του χάρου αλώνια.
Κριτής κι αφέντης είν’ ο Θεός
και δραγουμάνος του ο λαός.
In the unreachable mountains
with the flute and the clarinet
on top of the holy rock
now dance three brave men
Nikephoros and Digenes
and the son of Anna Komnene
Theirs is a piece of land
but you, Christ, bless them
so that they may save that piece of land from the jackal and the bear
See how Nikitaras- dances
and the tambura becomes a swallow
From Epirus to Morea–
and from the darkness to freedom
the feast lasts for years
on Death’s marble floors
God is the master and judge
And the people his interpreters.

Ακολουθούν λίγα λόγια για τον Νίκο Γκάτσο.

Ο Νίκος Γκάτσος γεννήθηκε στην Ασέα Αρκαδίας από τους αγρότες Γεώργιο Γκάτσο και Βασιλική Βασιλοπούλου. Σε ηλικία πέντε ετών έμεινε ορφανός από πατέρα, ο οποίος, από τους πρώτους μετανάστες στην Αμερική, πέθανε στο πλοίο και τον πέταξαν στον Ατλαντικό.

Τέλειωσε το Δημοτικό στην Ασέα και το Γυμνάσιο στην κοντινή Τρίπολη, όπου γνώρισε τα λογοτεχνικά βιβλία, τις μεθόδους αυτοδιδασκαλίας ξένων γλωσσών, το θέατρο και τον κινηματογράφο. Έτσι, όταν το 1930 μετέβη στην Αθήνα για να εγγραφεί στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών (διέκοψε μετά το δεύτερο έτος), ήξερε αρκετά καλά Αγγλικά και Γαλλικά, είχε μελετήσει τον Παλαμά, τον Σολωμό και το δημοτικό τραγούδι και παρακολουθούσε τις νεωτεριστικές τάσεις στην ποίηση της Ευρώπης. Συνέχεια